سیره فاطمی (تفسیر سوره كوثر) (1)

بسم اللّه الرّحمن الرّحیم
«الهی انطقنی بالهدی و الهمنی التقوی»
بینندگان عزیز بحث را آخرین شب جمعه ماه رمضان تماشا می كنند. شبی كه فردایش روز قدس از ابتكارات امام و نظام و نظام مقدس جمهوری اسلامی همین تأسیس روز قدس بود كه یعنی روز حمایت از مظلومین. روزی كه با یك راهپیمایی شما و باقی مسلمانها، یك سال بچه های فلسطین در مقابل اسراییل مقاومت می كنند. هر سال من این آیه را می خوانم و امسال هم این آیه را بخوانم چون هر سالی ممكن است یك عدّه گوش دادند یك عدّه گوش نداده اند آن شب، قرآن یك آیه دارد می فرماید كه «وَ لا یَطَؤُنَ مَوْطِئاً یَغیظُ الْكُفَّار» (توبه/120)هر حركت دسته جمعی كه مسلمانها بكنند كه یغیظ، یغیظ یعنی غیظ كنند، كفار به غیظ دربیایند، هر مانور دسته جمعی كه كفار را عصبانی كند برای شما عمل صالح نوشته می شود. چون توی قرآن خیلی داریم «إِنَّ الَّذینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحات» (بقره/277)زیاد است. «عَمِلُوا الصَّالِحات» چی است؟
1- راهپیمایی علیه دشمن، عمل صالح قرآنی
یكی از اعمال صالح این است كه انسان مشی و رفتارش جوری باشد كه كفار به غیظ دربیایند. اگر یك وقت مسلمانها، مسلمان بودند، كفار هم خیالشان راحت بود پیداست این اسلامی كه كار به كفار نداشته باشد، اصلاً اگر پیغمبر اسلام كار به كفار نداشت هیچ جنگی واقع نمی شد. این كه اسراییل همه كاری می خواهد بكند، مسلمانها هم مسلمان باشند، چه مسلمانی است؟ ما باید نمازمان هم جهت داشته باشد. «إِنَّ الصَّلاه یَ تَنْهی عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ» (عنكبوت/45)یعنی نماز شما هم باید یك خاصیت داشته باشد كه جلوی فحشا و منكر را، اصلاً اگر یك مسجدی «حَیَّ عَلَی الصَّلَاه ی» می گوید، دمِ درِ مسجد هم خلافكاری می شود این پیداست «حَیَّ عَلَی الصَّلَاه ی» از خاصیت، مسجد باید جوری باشد كه حتی نگاه به كاشی بكنی بگویی اینجا مسجد است بریم جای دیگر، یعنی اصلش باید، كاشی های مسجد باید مثل این كه می گوییم پلیس است برو جای دیگر. یعنی نمازی خاصیت دارد كه اذانش، خدا رحمت كند شهید نواب صفوی را، با اذان شاه را می ترساند. طرفداران نواب صفوی هر كجا بودند اذان می گفتند. اصلاً اذانش یك نارنجك بود. قرآن می گوید مسجد باید جوری باشد كه «كانَ لَهُمْ أَنْ یَدْخُلُوها إِلاَّ خائِفین» (بقره/114)، اگر غلط نخوانده باشم. یعنی مثل سنگر فرماندهی. الآن سنگر فرماندهی را یك غریبه خواسته باشد برود تویش می ترسد. می گوید مسجد سنگر فرماندهی است باید چنان مسجد جون داشته باشد كه اگر یك چهار تا فسادی هم می شود مردم بیایند به مسجد پناه ببرند و مسجد كمك نیروی انتظامی باشد. اگر مسجدهای ما جون داشته باشد از جوانها پر باشد «كَأَنَّهُمْ بُنْیانٌ مَرْصُوص» (صف/4)شرع بیمه می شود دزدی هم توی شهر نمی شود یعنی خود مسجدِ محله، منطقه، خانه های دورش را، اما اگر تو مسجد چهار تا پیرمرد رفتند، پیرمرد و پیرزن وارفته نماز خواندند، همسایه مسجد هم دزدی می شود نیروی انتظامی هم می گوید من چه
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 2
كنم. مسجد بدونند كه، یعنی یك دزد بفهمد كه اگر تا پانصد متری مسجد خواسته باشد خانه بزند فردا جوانهای مسجد كله اش را می كنند. بداند كه اگر به یك دختری چپ نگاه كند، به یك پسری سوء قصد داشته باشد جوانهای مسجد حالش را می گیرند. مسجد باید جوری باشد كه نسبت به مؤمنین آرام بخش باشد، نسبت به خلافكار این سبب ترس باشد و این به شرطی است كه ما مسجدهایمان را زنده نگه داریم. این حركتهای دسته جمعی «وَ لا یَطَؤُنَ مَوْطِئاً یَغیظُ الْكُفَّار» حركتهای دسته جمعی كه اسراییل و آمریكا را عصبانی می كند اینها عمل صالح است. به قصد عبادت هر سال شركت می كرد، امسال هم شركت بكنیم. خدایا یك دعا كنیم، آنچه ماه رمضان برای خوبها مقدّر كردی همه را برای همه ما مقدّر كن اسراییل و آمریكایی كه در ایران تحقیر شد در دنیا روز به روز خوارتر بفرما اینهایی كه با حركتشان، با اشكشان، با قلمشان، با بیانشان، با پولشان، با وجودشان، با حضورشان در جبهه ها آنهایی را كه برای اسلام و مسلمین مفیدند و مفید بودند همه را، همه مشكلاتشان را حل بفرما و اما بحثی كه دارم، صلوات بفرستید.
ما امسال بحث ماه رمضانمان راجع به اهل بیت بود اگر خواسته باشیم مفصّل بگوییم هر، مثلاً پیغمبر یك سال سخنرانی دارد، چون تمام حركاتش را خواسته باشیم بگیم خیلی طول می كشد. امیرالمؤمنین (ع) هم همینطور، اینست كه یك نگاه عبوری به زندگی امیرالمؤمنین (ع) و پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ، إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» (كوثر/1- 3)هدیه روح حضرت زهرا باشد این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم. خوب پس موضوع بحث سیره فاطمی، حضرت زهرا (س) ، نگاهی به تفسیر سوره كوثر.
2- حضرت زهرا (س) ، مصداق سوره كوثر
«إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» خیلی عنایت كنید. این سوره را پنجاه تا نكته من تقریباً نوشته ام. لااقل بیست تایش را اینجا بگویم. آنوقت یك خورده هم حالتان، یعنی به حال می آیید كه، اِ، سه چهار تا كلمه پنجاه تا نكته تویش است؟ و چون سوره كوچكی است زود هم می شود جمع و جورش كرد. ترجمه كنم: «إِنَّا» یعنی بدرستی كه ما عطا كردیم به تو، كوثر از كثیر است. كثیر یعنی زیاد، كوثر یعنی خیلی زیاد. ما عطا كردیم به تو خیلی زیاد را، كوثر دادیم حالا كوثر قرآن هست، اهل بیت هست، فاطمه (س) هست، هر چیز خیلی زیاد می شود گفت كوثر. منتهی ما كه می گوییم فاطمه است یك دلیل داریم. چون پیغمبر ما پسر نداشت. یك بچه كوچولو داشت به نام ابراهیم از دنیا رفته بود فقط دختر داشت و منتظر بودند كه پیغمبر بمیرد می گفتند پسر كه ندارد چراغش خاموش می شود ابتر است. عربهای جاهلی به كسی كه پسر ندارد می گفتند ابتر. یعنی این عقبه ندارد بی عقبه، آن وقت خدا گفت شانَ یعنی
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 3
دشمن، دشمنت همان دشمنت بی عقبه. یعنی او با این كه پسرهای 120 كیلویی به قول ما دارد با همه پسرهایش بی عقبه است، اما تو با همین یك زهرا عقبه داری من اگر بخواهم با یك دختر نسل سادات را زیاد می كنم اگر نخواهم با ده تا پسر هم نسلش را قطع می كنم. دشمنِ تو او ابتر است. چون به پیغمبر می گفتند ابتر ما می گوییم مراد از كوثر فاطمه است. چون این پاسخ آن نیش است گفتند ابتر، فرمود خودت ابتری. این بدلیل مراد آخر آیه می گوییم كوثر و اگر نه معنی كوثر كه خیر زیاد است كه هم زهراست، هم وحی است، هم قرآن است. همه چیزی می تواند باشد. خوب اما نكاتی كه توی این آیه است: یكی كه این كوچكترین سوره های قرآن است. ما سوره ای نداریم كه سه تا آیه داشته باشد حتی قل هوالله پنج تا آیه دارد.
3- بزرگترین هدیه، در كوچكترین سوره قرآن
كوچكترین سوره قرآن است اما بزرگترین هدیه در كوچكترین چی! سوره مثل چكهای چیز هست كه اخیراً هست. چكهایی كه نقد است. چی می گویند؟ یك چكهایی گاهی كوچك است ولی یك میلیون پول تویش هست. گاهی هم یك گونی كاه است. چیزی نمی ارزد یك گونی سیب زمینی است مثلاً. البته سیب زمینی گران شده است یعنی گاهی خداوند بوی زیادی را در یك عطر كوچكی جاسازی می كند ولی یك شیشه آب ممكن است، بزرگترین هدیه در كوچكترین سوره، در این كوچك پنج بار پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا (س) داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظ هستید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ، إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» هدیه روح حضرت زهرا باشد این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم. خوب پس موضوع بحث سیره فاطمی، حضرت زهرا (س) ، مورد خطاب است 2 پنج مرتبه پیامبر (ص) مورد خطاب قرار گرفت. چطور؟ «إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ» ك یعنی تو. «فَصَلّ» یعنی تو نماز بخوان. «لِرَبِّكَ» ، «وَ انحَْرْ» هم دو تا امر است كه خطابم را، مخاطب پیغمبر است. در یك سوره پنج می خواهد این هدیه بدون درخواست داده شد. 3 عطا بدون درخواست داده شد. آخه گاهی وقتها آدم می گوید كه آقا یك عیدی به ما بده آن هم دست می كند یك پولی می دهد. گاهی نگفته می دهد. بگوییم بده شیرینتر است یا نگفته؟ نگفته. خدا به پیغمبر، در قرآن و دعاها نداریم كه پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 4
را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» هدیه روح حضرت زهرا باشد این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم.
خوب پس موضوع بحث سیره فاطمی، حضرت زهرا (س) بگوید. «اللهم الرزقنی كوثر» دعا نكرده خدا بهش داد. اما یه جایی پیغمبر می خواست. مثلاً چی چی می خواست؟ مثلاً قبله را می خواست عوض بشود. چون قبله اول ما حالا چون بحث هم روزِ شب قدس بحث می شود خوب چیزی به ذهنم آمد. مسلمانها، پیغمبر كه چهل سالگی به پیغمبری رسید رو كعبه بت بود. همه بت پرستها هم به احترام كعبه، به احترام بگید: بتها، رو به كعبه بودند. پیغمبر دید اگر رو به بتها بایستد خواهند گفت به بتهای ما احترام می گذارد حالا هر چی هم بگوید غرض من بتها نیست می گویند نه دیگر چون بتها روی كعبه هست پس رو به كعبه یعنی رو به بت. و لذا پیغمبر تا مادامیكه روی كعبه بت بود. پیغمبر از این وری وامی ایستاد. پشت به كعبه نمی كردها ولی از این وری وامی ایستاد كه به همه بگوید خط من از خط شما جداست. از چهل سالگی تا 53 سالگی مكه بود. سیزده ساله قبله پیغمبر بیت المقدس بود. همین قدسی كه ما فردا راهپیمایی داریم. بعد هجرت كرد هشتاد فرسخ آمد مدینه. در مدینه هم یكی دو سال از این ور وایستاد. مكه كه رو به بیت المقدس می ایستاد در مكه یهودی نبود، یهودی قابل ارزشی. . . ولی مدینه خیلی یهودی بود. یهودیهای مدینه این را دست گرفتند كه پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ، إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» هدیه روح حضرت زهرا باشد این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم. خوب پس موضوع بحث سیره فاطمی، حضرت زهرا (س) ، رو به بیت المقدس وامی ایستد. چون بیت المقدس پهلوی یهودیها هم ارزش داشت گفتند حالا كه رو به بیت المقدس وامی ایستد و بیت المقدس ما سابقه داریم پس این پیغمبر دنباله رو ما است. حالا كه قبله اش دنباله رو ما است معلوم می شود قرآنش هم فتوكپی تورات ما است معلوم می شود نسخه اصلی ما هستیم خود پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ، إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» هدیه روح حضرت زهرا باشد
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 5
این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم. خوب پس موضوع بحث سیره فاطمی، حضرت زهرا (س) ، فرع است. خیلی سر به سر و نیش می زدند، خوب آدمی هم كه نیش می خورد بهترین راه خداست، خدایا چه كنم این سر به سرم می گذارد. سحرها، شبها می آمد زیر آسمان هی به اطراف آسمان نگاه می كرد. چیزی نمی گفت ها، توی دلش این بود: خدایا چه كنم، یهودیها نیش می زنند آیه نازل شد، صورت در عربی می دانید چی است؟
4- تغییر قبله از مسجد الاقصی به مسجد الحرام
وجه، آیه نازل شد، پیغمبر، «قَدْ نَری تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِی السَّماء» (بقره/144)هم می دانید چی است، شبها هی می آیی همچین، همچین می كنی، ما می بینیم كه شبها می آیی صورتت را توی آسمانها همی همچین همچین می كنی. چته؟ نیش بهت می زنند؟ چشم، «فَلَنُوَلِّیَنَّكَ قِبْلَه یً تَرْضاها» ، یك قبله ای می دهیم كه تو راضی باشی. در یك نماز چهار ركعتی كه ركعت اول و دوم را این ور خواند جبرئیل آمد ركعت سوم و چهارم را كج كرد. اصلاً صفها همه بهم ریخت. یعنی ركعت اول و دوم این ور، سوم و چهارم این ور. الآن هم در مدینه هست مسجدالقبلتین یعنی مسجدی كه دو تا قبله داشت، ركعت اول و دوم این ور، دومی اون ورده یهودی ها آمدند دیدند قبله عوض شده سند افتخار از دستشان رفت، دیگه نمی توانند نیش بزنند. گفتند خیلی خوب پانزده سال این ور بوده، حالا این ور شده. این پانزده ساله كارش درست است یا غلط اگر درست است چرا از كار درست دست برداشت اشكال دارید. اگر غلط است پیغمبری كه پانزده سال است اشتباه می رود بدرد پیغمبری نمی خورد آیه نازل شد. پیغمبر آماده جواب باش: «سَیَقُولُ» ، (س) یعنی آینده. «سَیَقُولُ السُّفَهاء» (بقره/142)آدمهای نابخرد، بی خرد، خواهند گفت، خواهند گفت «ما وَلاَّهُمْ» ، چی باعث شد اینها كج شدند، «عَنْ قِبْلَتِهِمُ» از قبله پانزده ساله شان كه «كانُوا عَلَیْها» قبله ای كه پانزده سال رو بِهِش بودند چه باعث شد كه كج شدند؟ «قُل» بهشان بگو چشمتان كور شود. «قُلْ لِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَ الْمَغْرِب» مشرق و مغرب مال خداست. «فَأَیْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّه» (بقره/115)هر طرف بایستی رو به خداست. اما اگر این دور باشیم ما نیش بشنویم ما نیش شنو، ما منت كش نیستیم. ما به سمتی می ایستیم كه زیر منت شما نباشیم. اصلاً قبله رمز استقلال است. چون این ور مسیحی ها، این ور یهودیها ما باید به یك سمتی بایستیم كه ناز كسی را نكشیم، ببینید، قبله عوض شد. اما پیغمبر با چشمهایش، با آه و ناله اش سراغ قبله می گشت. اما كوثر را پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظ هستید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ، إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» هدیه روح حضرت زهرا باشد این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم. خوب پس موضوع بحث سیره
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 6
فاطمی، حضرت زهرا (س) ، با آه و ناله اش سراغ كوثر نرفت. پس كوثر عطایی است كه بدون درخواست داده شد خوب، كوثر نعمتی است كه آثارش تا قیامت هست. چهارم: عطایی كه تا قیامت هست. آخه الآن كه آدم چیزی به كسی هدیه می دهد، دسته گل است كه برای دو روز و دو شبت از بین می رود، پیراهن است كه بعد از پنج سال از بین می رود خانه كه بعد از پنجاه سال صد سال از بین می رود اما گفت یك كوثری به تو می دهم كه تا ابد باشد.
5- توجّه به دختر در برابر رسوم جاهلی
احترام دختر، پنج: زمانی كه دختر را زنده در گور می كردند خدا به دختر گفت چی؟ به دختر فرمود فی كوثر. این شكستن فرهنگ جاهلی است. یك زمانی كه دختر را زنده توی گور می كردند آن وقت خدا در آن زمان فرمود «إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ» ، ما به تو دختر دادیم. كوثر دختر است. فاطمه مصداق كوثر است این خودش یك سنت شكنی است. ما یك رفیقی داشتیم آن روزی كه ریختند زمان شاه توی فیضیه طلبه ها را زدند بعضی ها را كشتند می زدند به قصد كشت همان شب عمامه گذاشت گفت من روی بغض شاه همین امشب می خواهم عمامه بگذارم. معاویه گفت كسی اسم علی روی بچه هایش نگذارد. امام حسین گفت به كوری چشم معاویه همه بچه هایم را می گذارم علی. علی اكبر، علی اوسط، علی اصغر. امام حسین سه تا پسر داشت همه را گذاشت علی اصلاً علت این كه ما برای امام سه تا صلوات می فرستیم نه یعنی خدای نكرده امام از پیغمبر بالاتر است. امام یك چراغ قوه پهلوی خورشید. اصلاً قابل قیاس نیستند هیچ كس با پیغمبر مقایسه نمی شود. اما چون شاه می گفت اسم امام را نبرید، آمریكا هم از امام بدش می آید ما به كوری چشم شاه و آمریكا، این سه تا صلوات بخاطر كوری چشمش است نه بخاطر این كه مقام ایشون. به كوری چشم اونی كه دختر را زنده توی گور می كند خدا به دختر گفت كوثر. این هم یك. سنت شكنی. ششم: الفاظ این سوره هیچ كجا نیست. هیچ كجای قرآن. این سوره تمام كلماتش منحصر بفرد است. مثلاً در كل قرآن، آخه بعضی چیزها توی قرآن زیاد است. ولی «إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ» هیچ جای قرآن نیست. كوثر هیچ جای قرآن نیست. «فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ» هیچ جای قرآن نیست. «وَ انحَْرْ» هیچ جای قرآن نیست. الفاظش منحصر بفرد است. «إِنَّ الَّذینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحات» اینها توی قرآن فراوان است. این چیزهایش منحصر بفرد است. شش.
6- نماز و انفاق، راه تشكر از خدا
هفتم نماز و انفاق نمونه تشكر است. نماز و انفاق بهترین تشكر است. چرا؟ می گوید حالا كه به تو كوثر دادم تشكر كن تشكر چی؟ «فَصَلّ» نماز بخوان. «وَ انحَْرْ» شتر گوسفند كن. شتر بكش یعنی گوشت دادن به، شتری نحر كن، شتر را بكش گوشتش را تقسیم فقرا كن. یعنی نماز خواندن و رسیدگی به فقرا بهترین نوع تشكر است. حالا كه من به تو كوثر دادم تو هم. این هم یكی. نماز و قربانی خیلی جاها با هم است. در مكه هم می گویند نماز طواف بخوان آنجا هم می گویند عید قربان همه حاجی واجب است حداقل یك گوسفندی بكشد. خوب. شما اگر زخم زبان را تحمل كنید خدا دفاع می كند. هشت: صبر از شما دفاع از خدا. به پیغمبر می گفتند ابتر، پیغمبر تحمل می كرد. گاهی یك متلك به شما می گویند. سر بسرت می گذارند. شما در مقابل متلك تحمل كن خدا دفاع می كند چون یك آیه داریم قرآن می گوید «إِنَّ
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 7
اللَّهَ یُدافِعُ عَنِ الَّذینَ آمَنُوا» (حج/38)خدا دفاع می كند از مؤمنین بذار بهت متلك بگویند، بگویند ابتر من دفاع می كنم. دفاع چی است؟ «إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ» دفاع از آن متلك است. نه تنها دفاع بلكه دفاع سخت تر. نهم: دفاع قاطع تر. این هر یعنی خودش. نمی گوید «اِنّ شانئك ابتر» می گوید «إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» مثل این كه می گویند خودِ خودِ خودتی این خودِ خودِ خودتی یعنی آها. یعنی شك نكنی خودتی. این یه وقت آدم می گوید خودش است. خودش است «إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» ، این هو یعنی خودش است. مثل این كه خداوند از منافقین، از قول منافقین نقل می كند كه به منافقین می گفتند كه خب شما هم ایمان بیاورید، می گفتند «أَ نُؤْمِن» (بقره/13)ما ایمان بیاوریم «كَما آمَنَ السُّفَهاء» . یه مشت خُل مسلمان شدند ما هم برویم مثل خُلها مسلمان بشویم قرآن می فرماید: «أَلا إِنَّهُمْ هُمُ السُّفَهاء» (بقره/13)آگاه باش همان ها خودشان میفهمند، یعنی باید دفاع را قاطع تر بود. نوع تشكر را باید خدا یقین كند. ده: نوع تشكر را باید خداوند تعیین كند. می گوید ما به تو كوثر دادیم خب تشكر كن. چه جوری؟ می گوید همه جوری من می گویم: نماز. آخه بعضیها می گویند آقا چرا نماز بخوانیم؟ می گوییم بابا نماز تشكر از خداست می گوید خیلی خب من خودم با خدا یه جوری بلدم تشكر كنم تو چه كار داری؟ بابا اگر رفتی توی ارتش گفتند احترام بذار نوعش را ارتش باید تعیین كند می گوید دستت را بگذار اینجا می گویی اجازه می دهی من خیلی به شما علاقه دارم دستم را می گذارم بالاتر. می زنند توی گوشت. دستم را می گذارم اینجا. می گوید اگر از من می خواهی تشكر كنی همان طور كه من می خواهم. بهترین پذیرایی آن است كه مهمان چی می خواهد؟ مثلاً شما به یك طلبه مثل بنده یك كراوات هدیه كنی من كه خوشم نمی آید كه. به یك جوانی كه مسابقه دو داده یك عصا هدیه كنی خوشش نمی آید كه. بله برای یك پیر عصا هدیه كنی خوشش می آید. باید ببینیم او چی دوست دارد. نوع تشكر را باید خدا تعیین كند. خدا گفته نوع تشكر نماز باشد، شما اگر دستت خونی شده بریدید، می گوییم آقا یك پارچه سفیدی، باندی بیار بپیچم شما اگر ده تا لحاف كرسی هم بیاری من قبول نمی كنم من فعلاً یك پارچه سفید می خواهم. بگو آقا پارچه سفید ده گرم پنبه من ده تا لحاف كرسی آورده ام می گویم بسمه تعالی نمی خواهم. شما وقتی نیاز به غسل داری باید بروی زیردوش غسل كنی بگویی آقا من غسل نمی كنم اما توی همه اقیانوس اطلس و كبیر توی همه اقیانوس هند و همه شیرجه می روم. یك عمری توی همه اقیانوسها شیرجه بروی تا خودت نیت غسل نكنی باز هم پاك نمی شوی. دو هزار تا مشت آب بریزی تا قصد وضو نكنی وضو نمی شود، همان طور كه گفته اند باید انجام شود. كوثر خوب، تكاثر بد. كوثر ارزش است تكاثر ضد ارزش. كوثر خیر زیادی است كه خدا می دهد تكاثر آن زیاد. طلبی هایی است كه ما دنبالش می رویم. هی حرص می زنیم مالمان را زیاد كنیم. قرآن از تكاثر انتقاد كرده «أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ» (تكاثر/1)تكاثر یعنی زیاده روی. دو تا قبیله با هم دعوایشان شد آن گفت ما بیشتریم آن گفت ما بیشتریم. گفتند دعوا نكنید سرشماری كنید شمردند قبیله الف باخت حاشا كرد گفت نه زنهای حامله را دو تا حساب كنید دو مرتبه سرشماری كردند باز هم باخت گفت نه خیر ما خیلی هامان مرده ایم برویم قبه شان مرده هامان را هم بشمریم رفتند قبرستان مرده شماری. آیه نازل شد خاك توی سرتان كنند شما رفته اید مرده می شمارید. «أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ» ، «أَلْهاكُمُ» یعنی سرگرم كرده شما را سرشماری؟ سرشماری یعنی تكاثر، «حَتیَ زُرْتمُ ُ الْمَقَابِر» (تكاثر/2)یعنی حتی این كه «زُرْتمُ» ،
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 8
«زُرْتمُ» یعنی این كه زیارت كردید مقابر، یعنی مقبره. یعنی رفتید مقبره پدرتان را می شمارید یعنی اینقدر شما روحتان و فكرتان، سطح علمی تان آمده پایین تا به استخوان پوسیده های پدرتان افتخار می كنید كه ما دویست كیلو استخوان پوسیده داریم آن یكی صد و پنجاه كیلو استخوان پوسیده دارد. یعنی كارتان به جایی رسیده كه به استخوان پوسیده ها افتخار می كنید؟ «أَلْهَئكُمُ التَّكاَثُرُ، حَتیَ زُرْتمُ ُ الْمَقَابِرَ» یعنی اینقدر شما پایینید؟ كوثر ارزش است تكاثر ضد ارزش است. رویش و ریزش نسل بدست خداست. كی نسلش زیاد شود كی نسلش كم. رویش نسل بدست خداست. یك دختر این همه سید. آنهایی كه مادرشان سید است باز هم سیدند من بارها گفته ام. ریزش دست خداست. نماز مقدم بر انفاق است. بعضی ها می گویند ما نماز نمی خوانیم به فقرا كمك می كنیم قبول نیست نماز و انفاق باید با هم باشد. مثل نخ، نخ اگر به دمِ سوزن بود ارزش دارد. من سوزن ندارم ولی هرچه بخواهی نَخِتْ می دهم چیزی نمی دوزد اگر می خواهی بدوزد باید این نخ وصلِ به سوزن شود. نماز مقدم بر انفاق است. نماز وسیله تربیت است. چرا؟ برای این كه می گوید «فَصّلِ» نماز بخوان «لِرَبِّك» ، یعنی این كه می خواهد تو را تربیت كند چون می خواهد تو را تربیت كند وسیله این تربیت نماز است چون نماز به قول امام یك كارخانه انسان سازی است شما اگر اهل نماز باشی ها، نمی توانی نجس باشی چون همه اش را باید بزنی پاك باشد. نمی توانی دزد باشی چون دگمه و نخ دزدی باشد نماز باطل است، نمی توانی آدم منزوی باشی چون «قَدْ قَامَتِ الصَّلَاه یُ» باید بروی نماز جمعه، جماعت. آدم اگر نماز درست خواسته باشد بخواند همه كارهایش درست می شود. رَبِّك، نماز وسیله تربیت است. بعضی كیفرها توی همین دنیاست. فكر نكن همه را خدا گذاشته برای قیامت. خیلی ها را توی دنیا سیلی می زند می گوید حالا كه به تو گفت ابتر من توی همین دنیا نسلش را قطع می كنم. «إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» یعنی بعضی كیفرهای خدا توی همین دنیا است. پس ببینید اینها را دیگر نمی نویسم. چند تا شد؟ یازده تا. دوازده: نماز مقدم بر انفاق است، سیزده: نماز وسیله تربیت است چون می گوید «صَلِّ لِرَبِّك» ، چون خدا ربّك، ربّك یعنی می خواهد تو را تربیت كند نماز بخوان. چهارده: بعضی كیفرها در همین دنیاست. نمی گذارند برای قیامت توی همین دنیا. حالا كه گفتی اَبتر نسلت را قطع می كنم. در اسلام هم سروش است هم خروش. هو تولی است هم تبری. هم زنده باست است هم مرده باد. هم حبّ است هم بغض، هم رویش است هم ریزش، چون خدا می گوید كوثر، ابتر، كوثر رویش است. ابتر ریزش است. كوثر سروش است، ابتر خروش است، كوثر تولی است، ابتر تبری است. دشمن رهبر را نشانه می رود. به خودِ پیغمبر گفتند ابتری یعنی گاهی وقتها دشمن بقدری پررو می شود كه دیگر دست می گذارد روی شخص اول، رهبر، پیغمبر، به پیغمبر، چون عطا از اوست نماز هم باید از او باشد. می گوید «اِنّا» ، «اِنّا اعطیناك» ما به تو عطا كردیم پس تو هم «فَصَلِّ لِرَبِّك» ، حالا كه عطا از اوست تشكرت هم باید از او باشد. «اِنّا» یعنی ما دادیم پس «لرَبِّك» تشكرت هم از او باشد. خدا به تو كوثر داده، كوثر یعنی خیلی زیاد، حق نداری میش بكشی، تو هم باید بزرگترین شتر، حیوانها را بكشی. یك وقت یك بچه عادی است خُب میش و بز بس است اما وقتی زهرا دادم تو هم بزرگترین حیوانها را باید بكشی. یعنی وقتی به تو صد میلیون پول دادم تو دیگه حق نداری پنج تومن بندازی توی صندوقِ كمك امداد. تو باید ده هزار تومانی بندازی. یعنی كسی كه وضعش خوب است آن هم باید عطیه اش خوب
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 9
باشد. حالا كه من به تو كوثر داده ام می گوید «واَنْحَرْ» ، «نَحْرْ» غیر از ذبح است نمی گوید «فصل لربك واذبح» ، نمی گوید ذبح كن، ذبح مال گوسفند و میش است. می گوید «واَنْحَرْ» نحر مال شتر است. كسی كه خدا هدیه اش زیاد است باید بخشش هم بیشتر باشد. «واَنْحَرْ» . نماز هم در بزرگترین سوره آمده هم در كوچكترین. بزرگترین سوره های قرآن سوره بقره است. «الَّذینَ یُقیمُونَ الصَّلاه یَ» (مائده/55)كوچكترین سوره ها سوره كوثر است می گوید «فَصَلِّ» ، نماز بقدری مهم است هم تو بزرگترین سوره آمد هم در كوچكترین سوره. دلهای رنجیده و اَبتر شنیده را با نماز و انفاق و عطا و وعده شاد كنید، افرادی كه توی جامعه تحقیر می شوند، كسی كه تحقیر می شود باید جبران كنید، یك كسی اذان می گفت، یك كسی آمد دید اذان می گوید، جسارت كرد به اون، تف انداخت، تا به من خبر دادند دویدم رفتم گفتم كی بوده همان جایی كه، گفتم عوض، بجای جبران جسارتی كه كردند تو مهمان من بیا برو مشهد. یك كسی كه تحقیر شد باید امت حزب الله در مقابل تحقیر او را تكریم كند. وقتی تحقیر می شود پیغمبر می گویند ابتری، عقبه نداری، خدا هم در مقابل این تحقیر جبران می كند. یعنی سعی كنید توی جامعه خوبانی كه تحقیر می شوند به یك نحوی، اگر یك كسی كه سیلی زد به یك كسی، به ناحق، دسته دسته برویم ازش تغذیه كنیم. كه بگوید اگر به ناحق یك سیلی خوردم عوضش است حزب الله با من است. دلهای رنجیده را، هی می گویند وقت تمام شد. خیلی خوب، این آخر را هم بگویم. كیفر و جرم باید متناسب باشد. چون به پیغمبر گفت ابتر، كیفرش هم این است كه بگوییم «هُوَ الْأَبْترَُ» . یعنی كیفر باید با جرم تناسب داشته باشد. حالا كه تو گفتی ابتر، خدا هم بهش گفت ابتر. عدو شود سبب خیر اگر خدا خواهد اگر این ابتر نمی گفت شاید اینقدر نسل فاطمه (س) مبارك نبود. خدا به كوری چشم، خیر كثیر مربوط به سن نیست گاهی یه دختر ممكن است هجده سالش باشد مثل فاطمه (س) ، اما كوثر باشد. یعنی اگر خدا خداسته باشد بدهد گاهی یك برگ زرد می افتد توی حوض كشتی پنجاه تا مورچه می شود. بغل استخر چناری است قدِّ مِنار، حتی یك مورچه را هم نجات نمی دهد، این كه چی چی نجات است مهم نیست گاهی ممكن است یك آدمِ عادی یك تار عنكبوت یك پیغمبر (ص) را توی غار حفظ می كند این همه چوب و چدن و سنگ پیغمبر (ص) كردیم حالا هم یك نگاه عبوری به حضرت زهرا داشته باشیم. در قرآن آیات زیادی مربوط به حضرت زهراست یكی از مصادیق حضرت زهراست. یكی از آیاتی كه همه تان حفظید این آیه هست: چون بیننده ها شب جمعه آخرِ ماه رمضان است و یك آیه خواندن ثواب یك ختم قرآن دارد و هر كس همه قرآن را بخواند یك دعای مستجاب دارد دوست دارم الآن كه بیننده ها، كه عرض كنم با هم همه مردم ایرانی كه پای تلویزیون هستند این سوره را بخوانیم به این نیت كه ثواب این را هدیه كنیم به حضرت زهرا: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ، إِنَّا أَعْطَیْنَاكَ الْكَوْثَرَ، فَصَلّ ِ لِرَبِّكَ وَ انحَْرْ، إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْترَُ» هدیه روح حضرت زهرا باشد این سوره و من هم تفسیرش را بكنم. بعد كه با حضرت زهرا (س) ، با این سوره آشنا شدیم یك مقدار هم فضائلش را بگویم. خوب پس موضوع بحث سیره فاطمی، حضرت زهرا (س) ، را حفظ نمی كند، برای این كه چی چی مؤثر است باید خدا، خدا باید نظر كند. یك درخت كوچك كلی میوه می دهد. درخت بزرگ میوه نمی دهد. برای این كه، این را باید بركت را از خدا بخواهیم. حرفهایم ماند، به هرحال فاطمه مصداق كوثر است.
برنامه درسهایی از قرآن سال 18 . ج1، ص: 10
خدایا به آبروی فاطمه و شوهرش و پدرش و بچه هایش و مهدیش و نسلش و اشكش و عبادتش و تقوایش و سوزش و خطبه ای كه در مسجد خواند به حق زهرا (س) و سوزِ دلش تمام دعاهایی كه ماه رمضان امسال شده مستجاب بفرما. تمام دعاها را مستجاب كن. دخترهای ما را فاطمه گونه، پسرهای ما را علی گونه به سمت آن خط هدایت بفرما. كشور ما، دین ما، دنیای ما، رهبر ما، دولت ما، امت ما، نسل و ناموس ما عقاید و افكار ما، انقلاب و عزت و مرز و بوم ما، آب و خاك ما و هرچی به ما دادی حفظ بفرما. قیامت را روزِ روسفیدی ما قدار بده. هرچه به خوبهایت می دهی به ما مرحمت كن. همه لغزشها و گناههای ما را ببخش. انشاءالله در راهپیمایی شركت كنیم.
«والسلام علیكم و رحمه ی الله و بركاته»
کليه حقوق برای مرکز فرهنگی درسهایی از قرآن محفوظ است